Từ ngày 14-16 tháng 7 năm 2026, Mạng lưới ICCA Đông Nam Á tổ chức Đại hội Khu vực lần thứ 7 tại xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La, với sự tham gia của các thành viên mạng lưới và đối tác đến từ nhiều quốc gia trong khu vực.
Trong ba ngày, các đại biểu cùng nhau thảo luận các chuyên đề mang tính chiến lược trong bảo tồn đa dạng sinh học. Đây cũng là dịp để các tổ chức, mạng lưới quốc gia và cộng đồng từ các nước Đông Nam Á chia sẻ kinh nghiệm và tăng cường kết nối, hợp tác.
Một trong những nội dung quan trọng tại Đại hội Khu vực năm nay là ra mắt Hội đồng Khu vực Mạng lưới ICCA Đông Nam Á nhiệm kỳ 2026 – 2029. Bà Celine Lim được bầu giữ chức Chủ tịch và ông Saw Franki giữ chức Phó Chủ tịch. Hội đồng còn có các đại diện quốc gia gồm: ông Mong Vichet (Campuchia), bà Cindy Julianty (Indonesia), bà Celine Lim (Malaysia), ông Saw Franki (Myanmar), bà Emerensiana Nipu (Timor-Leste), bà Jevie Barot (Philippines) và bà Nguyễn Thị Phương Dung (Việt Nam).
Trong khuôn khổ Hội nghị, ba phiên thảo luận chuyên đề diễn ra, tập trung vào các nội dung: Thu thập và lưu trữ thông tin về các Vùng đất sự sống do bà Amalia Maling chủ trì và điều hành, Duy trì các Vùng đất sự sống do bà Samban Tugang Anak chủ trì và Bảo vệ các Vùng đất sự sống do bà Ayut Angeliah Entoh điều hành. Các thành viên Hội đồng Ngành gồm: bà Naw Ei Ei Min (Đại diện giới) và chị Dayang Ukau Dayang (Đại diện thanh niên).
Phát biểu tại Đại hội, ông Paul Sein Twa nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của Hội đồng khu vực nhiệm kỳ mới:
“Hội đồng không hoạt động theo hệ thống phân cấp mà được thành lập dựa trên sự ủy thác và tin tưởng của cả tập thể. Chúng ta cần lắng nghe người dân trước khi lên tiếng, và chúng ta phải luôn bám sát thực tiễn địa phương nhưng hướng tầm nhìn về tương lai. Hãy cùng quan sát, dõi theo các Vùng đất sự sống của chúng ta và nhận diện sớm các mối đe dọa. Hãy cùng nhau sát cánh, chia sẻ khó khăn giữa các quốc gia bằng tinh thần đoàn kết, và bảo vệ những con người đang đứng ra bảo vệ các Vùng đất sự sống. Thước đo thành công của chúng ta không nằm ở các nghị quyết mà hiển hiện ngay nơi dòng sông còn chảy và ngôn ngữ bản địa tiếp tục được duy trì. Rời Vân Hồ, chúng ta mang theo không đơn thuần là một kế hoạch hành động mà là một lời cam kết mạnh mẽ hơn”.
Nghi thức trao cờ biểu tượng của ICCA được thực hiện để bàn giao nhiệm vụ cho tân Chủ tịch Hội đồng nhiệm kỳ mới. Đại hội Khu vực lần thứ 7 Mạng lưới ICCA Đông Nam Á cũng dành không gian để ghi nhận và tri ân những nỗ lực, cống hiến của các thành viên Hội đồng nhiệm kỳ trước, đồng thời hướng tới tương lai với những mục tiêu và hành động cụ thể dưới sự dẫn dắt của Hội đồng mới.
Tại Đại hội, đại diện các nước Malaysia, Indonesia, Philippines, Campuchia, Myanmar, Timor-Leste và Việt Nam báo cáo, cập nhật tình hình triển khai các hoạt động bảo tồn đa dạng sinh học tại mỗi quốc gia, đồng thời thảo luận chuyên sâu về các công cụ chính sách then chốt nhằm hỗ trợ việc công nhận quyền sử dụng đất theo tập quán, thúc đẩy tri thức truyền thống và ghi nhận vai trò của người bản địa, cộng đồng địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học.
Chia sẻ từ các tổ chức Việt Nam và cộng đồng địa phương cho thấy những nỗ lực có sự tham gia của người dân có thể tạo ra những thay đổi thiết thực và nâng cao vị thế của các cộng đồng địa phương. Điều này cũng nhấn mạnh thực tế rằng sự trù phú của rừng gắn liền với sự thịnh vượng của cộng đồng và sự bền vững của môi trường. Qua đó, nêu bật tầm quan trọng của việc phải bảo vệ các Vùng đất sự sống.
Bên cạnh các phiên thảo luận, các đại biểu cũng có dịp tìm hiểu đời sống và những thực hành văn hóa của cộng đồng địa phương tại Vân Hồ. Tại bản Hua Tạt, các đại biểu được đồng bào người H’Mông giới thiệu về quy trình làm bánh giầy và tạo ra tranh giấy thủ công truyền thống, đồng thời trực tiếp trải nghiệm một số công đoạn trong quá trình làm ra các sản phẩm này. Đoàn cũng đến thăm văn phòng thực địa của PanNature tại Vân Hồ và nghe giới thiệu khái quát về các sáng kiến và hoạt động mà tổ chức đang triển khai tại địa phương.
Trong ngày cuối của Đại hội, các đại biểu nghe báo cáo quốc gia, cập nhật tình hình khu vực và cùng thảo luận về định hướng hoạt động trong thời gian tới. Chương trình khép lại với các tiết mục văn nghệ do đại diện các quốc gia biểu diễn, mang đến những điệu múa và bài hát truyền thống trong trang phục mang đậm bản sắc văn hóa. Đêm bế mạc để lại những kỷ niệm đẹp, khép lại ba ngày gặp gỡ, trao đổi và kết nối tại Vân Hồ trước khi hướng tới kỳ Đại hội Khu vực tiếp theo.
Đại hội Khu vực lần thứ 7 Mạng lưới ICCA Đông Nam Á do Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) đăng cai tổ chức, với sự hỗ trợ từ Chương trình Trao đổi Lâm sản Ngoài gỗ Châu Á (NTFP-EP Asia) – đơn vị điều phối cấp khu vực.
Nguồn: ICCA Consortium
Một số hình ảnh tại Đại hội Khu vực lần thứ 7 của Mạng lưới ICCA Đông Nam Á tại xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La:
Video tổng kết sự kiện:
